Italiaanse verkiezingen

Zondag trekken de Italianen naar de stembus voor wat historische verkiezingen dreigen te worden. Totnogtoe leverden Italiaanse verkiezingen steevast een linkse of een rechtse regering op. Met de opkomst van de vijfsterrenbeweging komt daar allicht verandering in. Volgens de laatste peilingen (van twee weken geleden) wint de vijfsterrenbeweging (28%) de verkiezingen, gevolgd door de centrum-linkse democratische partij (23%) en een reeks rechtse partijen met Forza Italia (16%), Lega Nord (13%) en het extreem-rechtse Fratelli d’Italia (5%). Op die manier ziet het er naar uit dat het rechtse blok de grootste wordt, maar allicht met onvoldoende zetels om een regering te vormen.

Met de verwachte resultaten van de vijfsterrenbeweging, de Lega Nord en de Fratelli d’Italia raken anti-establishment-partijen bijna aan 50% van de stemmen. Het prominente migratiethema en de jarenlange economische malaise spelen daarbij een cruciale rol. Hoewel ook de Italiaanse economie ondertussen meegaat in het brede Europese herstel is dat allicht nog niet voor iedereen merkbaar. Bovendien komt die herleving na een lange moeilijke periode. Per hoofd ligt de economische activiteit in Italië maar net boven het niveau van begin 1999. Dat impliceert dat de Italiaanse economie de voorbije 20 jaar quasi geen economische vooruitgang liet optekenen. Het hoeft niet te verbazen dat dat uiteindelijk ook in de verkiezingen tot uiting komt.

italy

De opties na de verkiezingen zullen allicht beperkt zijn:

  • Een rechtse regering: dit is met ruime voorsprong de makkelijkste optie, maar vereist wel dat de rechtse partijen samen aan voldoende stemmen raken (wat de peilingen niet laten uitschijnen)
  • Een coalitie met de vijfsterrenbeweging: de vijfsterrenbeweging hield lange tijd vol dat ze met geen enkele andere partij willen samenwerken, maar zijn daar ondertussen van afgestapt. Gezien hun gebrek aan politieke ervaring en het wisselend succes van hun lokale bestuursmandaten ligt zo’n coalitie allicht moeilijk
  • Een grote coalitie tussen centrum-rechts en centrum-links: lijkt weinig waarschijnlijk
  • Een regering van nationale eenheid waarbij een technocraat voldoende steun krijgt binnen het parlement
  • Nieuwe verkiezingen

Hoe dan ook lijkt het weinig waarschijnlijk dat deze verkiezingen een duidelijk mandaat opleveren voor het brede programma van structurele hervorming dat Italië nodig heeft om de economie, de overheidsfinanciën en de financiële sector terug op de rails te krijgen.

Implicaties voor de markten

De financiële markten leken zich vooralsnog weinig zorgen te maken over de Italiaanse verkiezingen. Het renteverschil tussen Italiaanse en Duitse overheidsobligaties nam sinds het begin van het jaar zelfs licht af. Voor andere perifere landen als Spanje en Portugal nam dat verschil wel nog meer af, maar er zijn weinig tekenen van grote ongerustheid over Italië. Het feit dat de ECB haar obligatieaankoopprogramma volop kan inzetten om eventuele schokken in de Italiaanse markt op te vangen is daarbij ongetwijfeld een cruciale factor. De ECB zal die rol indien nodig ook na de verkiezingen blijven spelen.

Toch blijft Italië een zwakke schakel in het Europese verhaal met de hoge overheidsschuld, de nog altijd kwetsbare banken en straks mogelijk 40% van de stemmen voor eurosceptische partijen. De voorbije verkiezingen in Europa (o.a. in Nederland en Frankrijk) vielen duidelijk beter mee dan gevreesd. Bovendien werd de voorbije maanden vooral gefocust op het positieve nieuws in Europa en werden negatieve elementen vlot genegeerd. Het is zeker mogelijk dat de Italiaanse verkiezingen een trigger vormen om die dynamiek te veranderen. In die zin behoort een zekere negatieve impact op de euro tot de mogelijkheden.

Implicaties voor onze strategie

Zoals al eerder toegelicht, hielden wij de voorbije maand vast aan een zeer voorzichtige strategie (voor redenen die niets te maken hadden met de Italiaanse verkiezingen). Bovendien hebben we nauwelijks Italiaanse (of zelfs Spaanse of Portugese) posities, en hebben we ook geen blootstelling aan de Europese bankensector. Onze strategie zou dan ook vrijwel ongevoelig moeten zijn voor de uitkomst van de Italiaanse verkiezingen.



Dit artikel werd geschreven door Bart Van Craeynest

op 2 maart, 2018

Bart Van Craeynest ging na zijn studies economie aan UFSIA aan de slag als econoom in de financiële sector. Hij volgt in deze functie al meer dan 15 jaar de Belgische en de internationale economische ontwikkelingen, en de impact hiervan op de financiële markten. Na een langere passage bij een grootbank werd hij in 2010 hoofdeconoom bij een Belgische financiële instelling. Sinds 2015 vervult Bart Van Craeynest bij Econopolis de rol van hoofdeconoom. Hij is medeverantwoordelijk voor de economische lijn van het huis en nauw betrokken bij het uittekenen van de beleggingsstrategie.

 

< Lees ons vorig artikel
Volgend artikel >